Religiosidade popular na Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis

Detalhes bibliográficos
Ano de defesa: 2022
Autor(a) principal: MATOS, Denilson da Silva
Orientador(a): CARNEIRO, Marcelo da Silva
Banca de defesa: Não Informado pela instituição
Tipo de documento: Tese
Tipo de acesso: Acesso aberto
Idioma: por
Instituição de defesa: Universidade Metodista de São Paulo
Programa de Pós-Graduação: Não Informado pela instituição
Departamento: Não Informado pela instituição
País: Não Informado pela instituição
Palavras-chave em Português:
Link de acesso: https://repositorio.metodista.br/handle/123456789/135
Resumo: A recente pesquisa acerca do Cristianismo Primitivo privilegia uma abordagem que aponte para intensos processos de interação cultural entre os primeiros cristãos e a cultura greco-romana do Mediterrâneo. Essa nova abordagem contrasta com a leitura tradicional do Cristianismo Primitivo, leitura que sugere uma relativa isenção de processos sincréticos com a cultura greco-romana, privilegiando conceitos como “seita”, entre outros. Nesse caso, propomos olhar para o cristianismo primitivo como um movimento que se estabelece culturalmente por meio de interações discursivas e práticas com o seu entorno. Assim, nesta pesquisa, a partir dos conceitos de Magia e Cultura popular, propomos uma análise de práticas religiosas populares presentes na Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis. Destacamos relatos que aproximam as práticas dos mártires às práticas religiosas de subalternos, com destaque para práticas consolidadas no âmbito da religião do povo, a saber, a consulta a sonhos e oráculos de diversos tipos, com a finalidade de administrar conflitos e a escassez de recursos, bem como a preparação de amuletos. A partir de um estudo comparativo entre a Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis e documentos de diferentes regimes semióticos, tais como: imagens, sonhos oraculares, visões do além-mundo e manuais de magia, buscamos atestar a proximidade com as práticas populares presentes no mundo greco-romano. A pesquisa oferece, também, uma tradução e um comentário da Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis, a partir de edições críticas, para o português.
id METO_8adbaed01eb81569553a95121ab42ece
oai_identifier_str oai:repositorio.metodista.br:123456789/135
network_acronym_str METO
network_name_str Repositório da METODISTA
repository_id_str
spelling MATOS, Denilson da SilvaCARNEIRO, Marcelo da Silva2025-03-26T22:32:18Z2025-03-26T22:32:18Z2022-09-12Matos, Denilson da Silva. Religiosidade popular na Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis. 2022. 209 folhas. Tese (Ciências da Religião) - Universidade Metodista de São Paulo, São Bernardo do Campo, 2022.https://repositorio.metodista.br/handle/123456789/135A recente pesquisa acerca do Cristianismo Primitivo privilegia uma abordagem que aponte para intensos processos de interação cultural entre os primeiros cristãos e a cultura greco-romana do Mediterrâneo. Essa nova abordagem contrasta com a leitura tradicional do Cristianismo Primitivo, leitura que sugere uma relativa isenção de processos sincréticos com a cultura greco-romana, privilegiando conceitos como “seita”, entre outros. Nesse caso, propomos olhar para o cristianismo primitivo como um movimento que se estabelece culturalmente por meio de interações discursivas e práticas com o seu entorno. Assim, nesta pesquisa, a partir dos conceitos de Magia e Cultura popular, propomos uma análise de práticas religiosas populares presentes na Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis. Destacamos relatos que aproximam as práticas dos mártires às práticas religiosas de subalternos, com destaque para práticas consolidadas no âmbito da religião do povo, a saber, a consulta a sonhos e oráculos de diversos tipos, com a finalidade de administrar conflitos e a escassez de recursos, bem como a preparação de amuletos. A partir de um estudo comparativo entre a Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis e documentos de diferentes regimes semióticos, tais como: imagens, sonhos oraculares, visões do além-mundo e manuais de magia, buscamos atestar a proximidade com as práticas populares presentes no mundo greco-romano. A pesquisa oferece, também, uma tradução e um comentário da Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis, a partir de edições críticas, para o português.Recent research on Early Christianity favors an approach that points to intense processes of cultural interaction between the early Christians and the Greco-Roman culture of the Mediterranean. This new approach contrasts with the traditional reading of Early Christianity, a reading that suggests a relative exemption from syncretic processes with Greco-Roman culture, privileging concepts such as “sect”, among others. In this case, we propose to look at Early Christianity as a movement that is culturally established through discursive and practical interactions with its surroundings. Thus, in this research, based on the concepts of Magic and Popular Culture, we propose an analysis of popular religious practices present in the Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis. We highlight reports that bring the practices of martyrs closer to the religious practices of subalterns, with emphasis on consolidated practices within the scope of the people's religion, namely, the consultation of dreams and oracles of different types, with the purpose of managing conflicts and the scarcity of resources, as well as the preparation of amulets. From a comparative study between the Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis and documents from different semiotic regimes, such as: images, oracular dreams, visions of the beyond and magic manuals, we seek to attest to the proximity with popular practices present in the Greco-Roman world. The research also offers a translation and a commentary of the Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis, from critical editions, into Portuguese.Conselho Nacional de Desenvolvimento Científico e Tecnológico - CNPqUniversidade Metodista de São PauloCiências HumanasCristianismo PrimitivoPassio Sanctorum Perpetuae et FelicitatisReligiosidade popularMagiaPapiros Mágicos GregosEarly ChristianityPopular religiosityMagicGreek Magic PapyriReligiosidade popular na Passio Sanctorum Perpetuae et FelicitatisPopular Religiosity on the Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatisinfo:eu-repo/semantics/publishedVersioninfo:eu-repo/semantics/doctoralThesisporreponame:Repositório da METODISTAinstname:Universidade Metodista de São Paulo (METODISTA)instacron:METODISTAinfo:eu-repo/semantics/openAccessLICENSElicense.txtlicense.txttext/plain; charset=utf-81748https://repositorio.metodista.br/bitstreams/b5f9dee6-93ba-40e5-91cf-7f07e354e83f/downloadbb9bdc0b3349e4284e09149f943790b4MD51ORIGINALDENILSON DA SILVA MATOS.pdfDENILSON DA SILVA MATOS.pdfapplication/pdf1643559https://repositorio.metodista.br/bitstreams/cfb67cdf-099a-4507-a37c-fc03fa9f23a1/downloadacd98119fa6806b2713a7a6df5d548b6MD52TEXTDENILSON DA SILVA MATOS.pdf.txtDENILSON DA SILVA MATOS.pdf.txtExtracted texttext/plain103015https://repositorio.metodista.br/bitstreams/8ad9f5f0-8a24-4ae7-9851-6de603d75b9c/downloadf2c9021f1d46acb7f3a7916bbad81f10MD53THUMBNAILDENILSON DA SILVA MATOS.pdf.jpgDENILSON DA SILVA MATOS.pdf.jpgGenerated Thumbnailimage/jpeg3239https://repositorio.metodista.br/bitstreams/b196714d-b115-4579-91bd-bc1dfb44af2c/download922c7c6b5736878c3c4dc3445bf23b82MD54123456789/1352025-03-27 03:00:20.991open.accessoai:repositorio.metodista.br:123456789/135https://repositorio.metodista.brBiblioteca Digital de Teses e Dissertaçõeshttp://tede.metodista.br/jspui/http://tede.metodista.br/oai/requestbiblioteca@metodista.br||erick.roberto@metodista.bropendoar:2025-03-27T03:00:20Repositório da METODISTA - Universidade Metodista de São Paulo (METODISTA)falseTk9URTogUExBQ0UgWU9VUiBPV04gTElDRU5TRSBIRVJFClRoaXMgc2FtcGxlIGxpY2Vuc2UgaXMgcHJvdmlkZWQgZm9yIGluZm9ybWF0aW9uYWwgcHVycG9zZXMgb25seS4KCk5PTi1FWENMVVNJVkUgRElTVFJJQlVUSU9OIExJQ0VOU0UKCkJ5IHNpZ25pbmcgYW5kIHN1Ym1pdHRpbmcgdGhpcyBsaWNlbnNlLCB5b3UgKHRoZSBhdXRob3Iocykgb3IgY29weXJpZ2h0IG93bmVyKSBncmFudHMgdG8gRFNwYWNlIFVuaXZlcnNpdHkgKERTVSkgdGhlIG5vbi1leGNsdXNpdmUgcmlnaHQgdG8gcmVwcm9kdWNlLCB0cmFuc2xhdGUgKGFzIGRlZmluZWQgYmVsb3cpLCBhbmQvb3IgZGlzdHJpYnV0ZSB5b3VyIHN1Ym1pc3Npb24gKGluY2x1ZGluZyB0aGUgYWJzdHJhY3QpIHdvcmxkd2lkZSBpbiBwcmludCBhbmQgZWxlY3Ryb25pYyBmb3JtYXQgYW5kIGluIGFueSBtZWRpdW0sIGluY2x1ZGluZyBidXQgbm90IGxpbWl0ZWQgdG8gYXVkaW8gb3IgdmlkZW8uCgpZb3UgYWdyZWUgdGhhdCBEU1UgbWF5LCB3aXRob3V0IGNoYW5naW5nIHRoZSBjb250ZW50LCB0cmFuc2xhdGUgdGhlIHN1Ym1pc3Npb24gdG8gYW55IG1lZGl1bSBvciBmb3JtYXQgZm9yIHRoZSBwdXJwb3NlIG9mIHByZXNlcnZhdGlvbi4KCllvdSBhbHNvIGFncmVlIHRoYXQgRFNVIG1heSBrZWVwIG1vcmUgdGhhbiBvbmUgY29weSBvZiB0aGlzIHN1Ym1pc3Npb24gZm9yIHB1cnBvc2VzIG9mIHNlY3VyaXR5LCBiYWNrLXVwIGFuZCBwcmVzZXJ2YXRpb24uCgpZb3UgcmVwcmVzZW50IHRoYXQgdGhlIHN1Ym1pc3Npb24gaXMgeW91ciBvcmlnaW5hbCB3b3JrLCBhbmQgdGhhdCB5b3UgaGF2ZSB0aGUgcmlnaHQgdG8gZ3JhbnQgdGhlIHJpZ2h0cyBjb250YWluZWQgaW4gdGhpcyBsaWNlbnNlLiBZb3UgYWxzbyByZXByZXNlbnQgdGhhdCB5b3VyIHN1Ym1pc3Npb24gZG9lcyBub3QsIHRvIHRoZSBiZXN0IG9mIHlvdXIga25vd2xlZGdlLCBpbmZyaW5nZSB1cG9uIGFueW9uZSdzIGNvcHlyaWdodC4KCklmIHRoZSBzdWJtaXNzaW9uIGNvbnRhaW5zIG1hdGVyaWFsIGZvciB3aGljaCB5b3UgZG8gbm90IGhvbGQgY29weXJpZ2h0LCB5b3UgcmVwcmVzZW50IHRoYXQgeW91IGhhdmUgb2J0YWluZWQgdGhlIHVucmVzdHJpY3RlZCBwZXJtaXNzaW9uIG9mIHRoZSBjb3B5cmlnaHQgb3duZXIgdG8gZ3JhbnQgRFNVIHRoZSByaWdodHMgcmVxdWlyZWQgYnkgdGhpcyBsaWNlbnNlLCBhbmQgdGhhdCBzdWNoIHRoaXJkLXBhcnR5IG93bmVkIG1hdGVyaWFsIGlzIGNsZWFybHkgaWRlbnRpZmllZCBhbmQgYWNrbm93bGVkZ2VkIHdpdGhpbiB0aGUgdGV4dCBvciBjb250ZW50IG9mIHRoZSBzdWJtaXNzaW9uLgoKSUYgVEhFIFNVQk1JU1NJT04gSVMgQkFTRUQgVVBPTiBXT1JLIFRIQVQgSEFTIEJFRU4gU1BPTlNPUkVEIE9SIFNVUFBPUlRFRCBCWSBBTiBBR0VOQ1kgT1IgT1JHQU5JWkFUSU9OIE9USEVSIFRIQU4gRFNVLCBZT1UgUkVQUkVTRU5UIFRIQVQgWU9VIEhBVkUgRlVMRklMTEVEIEFOWSBSSUdIVCBPRiBSRVZJRVcgT1IgT1RIRVIgT0JMSUdBVElPTlMgUkVRVUlSRUQgQlkgU1VDSCBDT05UUkFDVCBPUiBBR1JFRU1FTlQuCgpEU1Ugd2lsbCBjbGVhcmx5IGlkZW50aWZ5IHlvdXIgbmFtZShzKSBhcyB0aGUgYXV0aG9yKHMpIG9yIG93bmVyKHMpIG9mIHRoZSBzdWJtaXNzaW9uLCBhbmQgd2lsbCBub3QgbWFrZSBhbnkgYWx0ZXJhdGlvbiwgb3RoZXIgdGhhbiBhcyBhbGxvd2VkIGJ5IHRoaXMgbGljZW5zZSwgdG8geW91ciBzdWJtaXNzaW9uLgo=
dc.title.none.fl_str_mv Religiosidade popular na Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis
dc.title.alternative.none.fl_str_mv Popular Religiosity on the Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis
title Religiosidade popular na Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis
spellingShingle Religiosidade popular na Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis
MATOS, Denilson da Silva
Cristianismo Primitivo
Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis
Religiosidade popular
Magia
Papiros Mágicos Gregos
Early Christianity
Popular religiosity
Magic
Greek Magic Papyri
Ciências Humanas
title_short Religiosidade popular na Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis
title_full Religiosidade popular na Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis
title_fullStr Religiosidade popular na Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis
title_full_unstemmed Religiosidade popular na Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis
title_sort Religiosidade popular na Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis
author MATOS, Denilson da Silva
author_facet MATOS, Denilson da Silva
author_role author
dc.contributor.author.fl_str_mv MATOS, Denilson da Silva
dc.contributor.advisor1.fl_str_mv CARNEIRO, Marcelo da Silva
contributor_str_mv CARNEIRO, Marcelo da Silva
dc.subject.por.fl_str_mv Cristianismo Primitivo
Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis
Religiosidade popular
Magia
Papiros Mágicos Gregos
Early Christianity
Popular religiosity
Magic
Greek Magic Papyri
topic Cristianismo Primitivo
Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis
Religiosidade popular
Magia
Papiros Mágicos Gregos
Early Christianity
Popular religiosity
Magic
Greek Magic Papyri
Ciências Humanas
dc.subject.other.none.fl_str_mv Ciências Humanas
description A recente pesquisa acerca do Cristianismo Primitivo privilegia uma abordagem que aponte para intensos processos de interação cultural entre os primeiros cristãos e a cultura greco-romana do Mediterrâneo. Essa nova abordagem contrasta com a leitura tradicional do Cristianismo Primitivo, leitura que sugere uma relativa isenção de processos sincréticos com a cultura greco-romana, privilegiando conceitos como “seita”, entre outros. Nesse caso, propomos olhar para o cristianismo primitivo como um movimento que se estabelece culturalmente por meio de interações discursivas e práticas com o seu entorno. Assim, nesta pesquisa, a partir dos conceitos de Magia e Cultura popular, propomos uma análise de práticas religiosas populares presentes na Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis. Destacamos relatos que aproximam as práticas dos mártires às práticas religiosas de subalternos, com destaque para práticas consolidadas no âmbito da religião do povo, a saber, a consulta a sonhos e oráculos de diversos tipos, com a finalidade de administrar conflitos e a escassez de recursos, bem como a preparação de amuletos. A partir de um estudo comparativo entre a Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis e documentos de diferentes regimes semióticos, tais como: imagens, sonhos oraculares, visões do além-mundo e manuais de magia, buscamos atestar a proximidade com as práticas populares presentes no mundo greco-romano. A pesquisa oferece, também, uma tradução e um comentário da Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis, a partir de edições críticas, para o português.
publishDate 2022
dc.date.issued.fl_str_mv 2022-09-12
dc.date.accessioned.fl_str_mv 2025-03-26T22:32:18Z
dc.date.available.fl_str_mv 2025-03-26T22:32:18Z
dc.type.status.fl_str_mv info:eu-repo/semantics/publishedVersion
dc.type.driver.fl_str_mv info:eu-repo/semantics/doctoralThesis
format doctoralThesis
status_str publishedVersion
dc.identifier.citation.fl_str_mv Matos, Denilson da Silva. Religiosidade popular na Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis. 2022. 209 folhas. Tese (Ciências da Religião) - Universidade Metodista de São Paulo, São Bernardo do Campo, 2022.
dc.identifier.uri.fl_str_mv https://repositorio.metodista.br/handle/123456789/135
identifier_str_mv Matos, Denilson da Silva. Religiosidade popular na Passio Sanctorum Perpetuae et Felicitatis. 2022. 209 folhas. Tese (Ciências da Religião) - Universidade Metodista de São Paulo, São Bernardo do Campo, 2022.
url https://repositorio.metodista.br/handle/123456789/135
dc.language.iso.fl_str_mv por
language por
dc.rights.driver.fl_str_mv info:eu-repo/semantics/openAccess
eu_rights_str_mv openAccess
dc.publisher.none.fl_str_mv Universidade Metodista de São Paulo
publisher.none.fl_str_mv Universidade Metodista de São Paulo
dc.source.none.fl_str_mv reponame:Repositório da METODISTA
instname:Universidade Metodista de São Paulo (METODISTA)
instacron:METODISTA
instname_str Universidade Metodista de São Paulo (METODISTA)
instacron_str METODISTA
institution METODISTA
reponame_str Repositório da METODISTA
collection Repositório da METODISTA
bitstream.url.fl_str_mv https://repositorio.metodista.br/bitstreams/b5f9dee6-93ba-40e5-91cf-7f07e354e83f/download
https://repositorio.metodista.br/bitstreams/cfb67cdf-099a-4507-a37c-fc03fa9f23a1/download
https://repositorio.metodista.br/bitstreams/8ad9f5f0-8a24-4ae7-9851-6de603d75b9c/download
https://repositorio.metodista.br/bitstreams/b196714d-b115-4579-91bd-bc1dfb44af2c/download
bitstream.checksum.fl_str_mv bb9bdc0b3349e4284e09149f943790b4
acd98119fa6806b2713a7a6df5d548b6
f2c9021f1d46acb7f3a7916bbad81f10
922c7c6b5736878c3c4dc3445bf23b82
bitstream.checksumAlgorithm.fl_str_mv MD5
MD5
MD5
MD5
repository.name.fl_str_mv Repositório da METODISTA - Universidade Metodista de São Paulo (METODISTA)
repository.mail.fl_str_mv biblioteca@metodista.br||erick.roberto@metodista.br
_version_ 1850331043312173056